Cá heo nhận ra chính mình trong gương.
Đó là dấu hiệu của sự tự nhận thức, điều rất ít loài vật làm được. Có những con thổi vòng bong bóng để lùa cá lại gần trước khi săn, chúng thường săn theo nhóm, và cá heo con biết bơi gần như ngay sau khi chào đời.
Cá heo cần chúng ta giúp: rác nhựa, lưới đánh cá và tiếng ồn tàu thuyền đang đe dọa chúng.
Ô nhiễm biển và biến đổi khí hậu cũng làm hại chúng. Giữ gìn đại dương chính là giữ gìn ngôi nhà của cá heo.
Cá heo có hơn 40 loài, và có loài sống hơn 50 năm.
Chúng sống ở đại dương xa bờ, vùng ven biển và cả trên sông — như cá heo mũi chai, cá heo quay và cá heo sông Amazon. Phần lớn sống 30–40 năm.
Cá heo chỉ trông như đang cười thôi — miệng nó vốn cong sẵn như vậy.
Đường cong ấy không bao giờ đổi, kể cả lúc nghỉ ngơi hay đi săn. Kẻ thù thật sự của cá heo là cá mập lớn và cá voi sát thủ.
Cá heo nâng người bạn bị thương lên mặt nước để bạn thở được.
Chúng bảo vệ nhau khỏi cá mập, và khắp thế giới đã ghi nhận những lần cá heo dẫn thuyền vào bờ và giúp người gặp nạn trên biển.
Cá heo mẹ mang thai khoảng 12 tháng và ở bên con suốt nhiều năm.
Mẹ cho con bú sữa và luôn bơi sát bên để bảo vệ. Cá heo sống thành đàn gọi là pod, có đàn chỉ vài con, có đàn tới hàng trăm con.
Mỗi con cá heo có tiếng huýt riêng như một cái tên — và bơi nhanh hơn 50 km/h.
Những con khác gọi nhau bằng tiếng huýt đó, và nếu một con lạc đàn, cả đàn sẽ gọi cho tới khi tìm thấy. Cá heo thường bơi 10–20 km/h nhưng lúc tăng tốc vượt quá 50 km/h.
Cá heo là thú, không phải cá — và là một trong những loài thông minh nhất Trái Đất.
Cá heo thở bằng phổi, đẻ con chứ không đẻ trứng, bú sữa mẹ và có máu nóng. Chúng học được hàng trăm tín hiệu, giải được câu đố, bắt chước con người và biết dùng công cụ đơn giản.
Mực khổng lồ sống ở nơi ánh nắng không bao giờ chiếu tới.
Mắt nó to bằng quả bóng đá, cá nhà táng lặn sâu hơn 2 km để săn nó, và nhà của nó tối và khó tới đến mức con người vẫn còn rất nhiều điều chưa biết.
Mực khổng lồ vẫn giấu các nhà khoa học phần lớn cuộc đời mình.
Chưa ai biết chắc chúng sinh sản thế nào, sống nhiều nhất ở đâu, mỗi ngày bơi xa bao nhiêu, hay trên thế giới có bao nhiêu con.
Mực khổng lồ chỉ sống ba đến năm năm, và nó nhút nhát chứ không phải quái vật.
Từ một con bé xíu, nó lớn thành thân dài hàng chục mét chỉ trong vài năm — thuộc hàng nhanh nhất trong thế giới động vật. Truyện xưa gọi nó là quái vật biển, nhưng thật ra nó tránh con người và chưa có ghi chép đáng tin nào về việc nó tấn công ai.
Mực khổng lồ ăn cá, tôm và cua — và mãi tới năm 2004 mới có ai chụp được ảnh nó lúc còn sống.
Nó còn ăn mực nhỏ hơn và nhiều sinh vật biển sâu khác. Các nhà khoa học Nhật Bản chụp được bức ảnh đầu tiên về mực khổng lồ sống vào năm 2004, còn đoạn phim đầu tiên phải đợi đến năm 2012.
Kẻ thù lớn nhất của mực khổng lồ là cá nhà táng.
Cá nhà táng lặn thật sâu để săn mực, và nhiều con mang những vết sẹo tròn trên đầu do giác hút của mực để lại.
Mực khổng lồ có đôi mắt to gần bằng quả bóng đá và chiếc mỏ khỏe cắn vỡ được cả con cua.
Mắt nó rộng khoảng 25–27 cm, giúp nhìn thấy chút ánh sáng yếu ớt dưới biển sâu. Giữa các cánh tay là chiếc mỏ cứng như mỏ vẹt, đủ khỏe để xé nhỏ cá và cua.
Mực khổng lồ có máu màu xanh và làn da đổi màu trong nháy mắt.
Máu của nó dùng đồng thay cho sắt, rất hợp với nước biển sâu lạnh giá. Hàng nghìn tế bào màu li ti trên da giúp nó chuyển sang tối hay sáng thật nhanh.
Mực khổng lồ dài bằng cả một chiếc xe buýt, có tám cánh tay và hai xúc tu rất dài.
Con cái dài khoảng 12–13 mét. Chúng sống sâu 300–1.000 mét, nơi biển tối, lạnh và áp suất rất lớn, và dùng hai xúc tu dài để bắt mồi từ xa.
Bạch tuộc sống ngắn ngủi, mẹ rất thương con, và có hơn 300 loài khác nhau.
Phần lớn bạch tuộc chỉ sống một đến ba năm. Bạch tuộc mẹ canh trứng suốt nhiều tháng mà không ăn gì, và loài này sống ở khắp các đại dương, từ rạn san hô ấm áp đến vùng biển sâu lạnh và tối.
Bạch tuộc phun ra đám mực để chạy thoát — và mọc lại được cánh tay mới nếu bị mất một cánh.
Đám mực đen che kín nó, khiến kẻ săn mồi không thấy nó bơi đi hướng nào. Còn nếu mất một cánh tay, một cánh bé xíu sẽ nhú ra và từ từ lớn lại.
Bạch tuộc đổi màu, đổi hoa văn và đổi cả bề mặt da chỉ trong vài giây.
Khả năng ngụy trang giúp nó trốn kẻ thù và lặng lẽ tới gần con mồi. Đúng là ninja của đại dương.
Bạch tuộc biết vặn nắp lọ để lấy thức ăn.
Bạch tuộc là một trong những loài thông minh nhất đại dương. Chúng giải được mê cung, nhớ đường về nhà và nhận ra người chăm sóc mình.
Bạch tuộc có thể chui qua khe hở chỉ to bằng chiếc mỏ của nó.
Vì không có xương cản trở, nó luồn được qua miệng lọ, cổ chai, hay ống nước chỉ rộng vài xăng-ti-mét.
Bạch tuộc không có xương — phần cứng duy nhất là chiếc mỏ.
Chiếc mỏ nằm ở giữa các cánh tay và cứng như mỏ vẹt. Bạch tuộc dùng nó để cắn nhỏ thức ăn.
Máu bạch tuộc màu xanh vì dùng đồng thay cho sắt.
Máu người có màu đỏ nhờ chất sắt. Bạch tuộc dùng đồng nên máu có màu xanh, và cách này hợp hơn với nước biển lạnh.
Trái tim lớn nhất của bạch tuộc gần như ngừng đập khi nó bơi.
Hai trong ba trái tim bơm máu tới mang, trái còn lại bơm đi khắp cơ thể. Trái tim đó gần như ngừng đập lúc bơi, nên bạch tuộc thích bò hơn bơi.
Bạch tuộc có tám cánh tay phủ đầy giác hút.
Mỗi cánh tay có hàng trăm giác hút nhỏ. Chúng giúp bạch tuộc bám chắc và còn nếm được thức ăn nữa.
Sao biển mọc lại được cánh tay mới nếu bị mất một cái.
Nếu mất đi một cánh tay, sao biển sẽ từ từ mọc ra một cánh tay hoàn toàn mới thay vào chỗ đó.
Cá nhám voi là loài cá lớn nhất đại dương.
Nó dài xấp xỉ một chiếc xe buýt, nhưng rất hiền lành và chủ yếu ăn những sinh vật biển tí hon.
Sứa không có xương, không có tim, cũng chẳng có não.
Nó gần như toàn nước và cứ thế trôi theo dòng hải lưu.
Cá hề sống an toàn giữa những chiếc tua đung đưa của hải quỳ.
Một lớp nhớt đặc biệt giúp cá hề không bị chích, nên hải quỳ trở thành ngôi nhà ấm cúng của nó.
Cá nóc phồng lên được như một quả bóng bay.
Khi thấy lo sợ, nó hớp nước vào và phình thành một quả cầu tròn đầy gai.
Ở loài cá ngựa, chính người bố mới là người mang các con.
Cá ngựa bố giữ trứng an toàn trong một chiếc túi đặc biệt cho tới khi các con sẵn sàng bơi ra.
Cá mập Greenland sống được hàng trăm năm.
Các nhà khoa học cho rằng cá mập Greenland sống tới khoảng 400 năm, trở thành loài động vật có xương sống thọ nhất.
Mực khổng lồ có đôi mắt lớn nhất trong thế giới động vật.
Mắt nó rộng tới khoảng 27 cm — to bằng một chiếc đĩa ăn — giúp nó nhìn được trong vùng biển sâu tối om.
Cá voi xanh là loài vật lớn nhất từng sống trên Trái Đất — lớn hơn mọi loài khủng long.
Cá voi xanh dài tới khoảng 30 mét và nặng bằng 30 con voi. Trái tim nó to cỡ một chiếc ô tô nhỏ, còn cá voi con có thể tăng khoảng 90 kg mỗi ngày chỉ nhờ bú sữa mẹ.
Sao biển không hề có não.
Sao biển không có não và cũng không có máu. Thay vào đó, nó dùng một mạng lưới thần kinh đơn giản và bơm nước biển qua cơ thể để điều khiển hàng trăm chân ống tí hon. Nhiều loài sao biển còn mọc lại được cánh tay đã mất.
Trái tim của tôm nằm ở trên đầu.
Tim tôm nằm ngay sau đầu, ở phần trước cơ thể gọi là ngực — nên trông đúng như thể tim nằm trong đầu vậy. Nhiều cơ quan khác của tôm cũng dồn cả vào đó.
Rái cá biển nắm tay nhau khi ngủ để không trôi xa nhau.
Rái cá biển nằm ngửa trên mặt nước để nghỉ, và việc nắm chân nhau — gọi là 'kết bè' — giúp cả nhóm không bị dòng nước cuốn đi. Chúng còn quấn rong biển quanh mình để neo lại một chỗ.